Trong những năm qua ngành thức ăn chăn nuôi có những chuyển biến rõ rệt, với quy trình sản xuất luôn được cập nhật, thiết bị công nghệ luôn được đổi mới… nhằm đáp ứng các yêu cầu về chất lượng. 

Đặc biệt thức ăn chăn nuôi có vai trò quan trọng trong quá trình phát triển của ngành chăn nuôi. Thức ăn chăn nuôi là những sản phẩm có nguồn gốc thực vật, động vật, vi sinh vật, khoáng vật, những sản phẩm hóa học, công nghệ sinh học…, những sản phẩm này cung cấp các chất dinh dưỡng cần thiết cho con vật nuôi, đảm bảo cho con vật khỏe mạnh, sinh trưởng, phát triển tốt.

quy-trinh-san-xuat-thuc-an-chan-nuoi

 

 Vậy quy trình quản lý sản xuất thức ăn chăn nuôi cơ bản gồm những gì?

1. Phương pháp chế biến thức ăn chăn nuôi

Đối với sản xuất thức ăn chăn nuôi có nhiều phương pháp chế biến khác nhau,  tuy nhiên có hai phương pháp chế biến phổ biến là:

  •  Thức ăn dạng bột
  •  Thức ăn dạng viên

Hiện  đã có nhiều tập đoàn sản xuất thức ăn chăn nuôi với quy trình và thiết bị công nghệ hiện đại, đáp ứng được yêu cầu về chất lượng sản phẩm.

2. Quy trình sản xuất thức ăn chăn nuôi:

2.1. Khẩu phần ăn cho vật nuôi:

Thiết lập khẩu phần ăn là một bước quan trọng nhằm đảm bảo cung cấp đủ nhu cầu dinh dưỡng, đáp ứng được các yêu cầu về vệ sinh an toàn thực phẩm, tăng hiệu quả sử dụng và thời gian bảo quản thức ăn, từ đó tiết kiệm chi phí sản xuất.

Đối với khẩu phần ăn của vật nuôi sẽ có 5 phần chính: Tối thiểu, tương đối, thực tế, đầy đủ và bổ sung. Trong quá trình sản xuất thức ăn chăn nuôi  cần tuân thủ các nguyên tác sau: 

 Xác định nhu cầu dinh dưỡng của từng loại động vật; lựa chọn nguyên liệu phối hợp; tính toán giá cả và tìm hiểu tính sẵn có của nguyên liệu; tính toán phương pháp tổ hợp khẩu phần.

2.2. Quy trình sản xuất thức ăn chăn nuôi 

quy-trinh-san-xuat-thuc-an-chan-nuoi

Sản xuất thức ăn chăn nuôi  đòi hỏi sự chính xác và khắt khe trong quá trình sản xuất là yếu tố then chốt đối với chất lượng thức ăn chăn nuôi. Nhằm đảm bảo sự bền vững cũng như quy trình phối trộn không bị thay đổi, nhầm lẫn.

Một số thiết bị cơ bản cần thiết trong quá trình sản xuất gồm có: bộ phận nghiền, trộn, chuyền động và băng tải, máy ép viên, bộ phận phun, lò hơi, hệ thống sấy, làm mát, đóng bao.

Thông thường một quy trình sản xuất thức ăn chăn nuôi gồm các bước sau.

Thu mua nguyên liệu => Kho chứa ( xử lý, dự trữ) => Đưa vào sản xuất => Hệ thống băng tải => Hệ thống cân nguyên liệu => Hệ thống nghiền nguyên liệu => Hệ thống trộn => Hệ thống ép viên, sấy => Hệ thống cân thành phẩm => Hệ thống đóng gói thành phẩm => Kho chứa thành phẩm.

2.3. Hệ thống nghiền nguyên liệu

 Nghiền nhằm làm nhỏ nguyên liệu, giúp tăng khả năng tiếp xúc lẫn nhau trong quá trình trộn ép viên, đồng thời công đoạn này giúp làm  tăng khả năng tiêu hóa cho vật nuôi.

Có nhiều loại máy nghiền khác nhau trên thị trường hiện nay đa dạng về chủng loại, Tuy nhiên  đĩa nghiền và búa nghiền là bộ phận nghiền được sử dụng phổ biến trong các nhà máy sản xuất thức ăn.

2. 4. Hệ thống máy trộn trong ngành thức ăn chăn nuôi

Máy trộn thức ăn có nhiệm vụ khuấy trộn các thành phần thức ăn đã được định mức theo một tỷ lệ thích hợp tạo thành hỗn hợp đồng nhất, đầu tiên các thành phần khô sẽ được trộn trước, sau đó mới trộn đến các nguyên liệu ướt. Các thành phần được trộn đều giúp bổ sung dưỡng chất, mùi vị cho nhau giữa các thành phần nguyên liệu. 

Thức ăn hỗn hợp được trộn đều giúp bổ sung dưỡng chất, mùi vị cho nhau giữa các thành phần nguyên liệu. Đồng thời, trộn thức ăn còn làm tăng cường phản ứng hóa học hay sinh học khi chế biến thức ăn.

2.5. Hệ thống ép viên trong ngành thức ăn chăn nuôi

Ép viên là hình thức nén các thành phần hay hỗn hợp nguyên liệu đã trộn để tạo ra hình dạng viên thức ăn…  

Hình thức ép viên có 2 loại là: ép viên nén và ép đùn, hệ thống ép viên bao gồm các thiết bị như thùng nhận nguyên liệu, thiết bị ép viên, bộ phận làm nguội, nghiền, sàng và bộ phận chứa.

Ép viên nén:

Hệ thống ép viên nén làm nóng hỗn hợp với mức nhiệt độ là 85 độ C, độ ẩm ở mức 16% trong khoảng thời gian 5 – 20 giây. Tuy nhiên đây không phải là thời gian mặc định, mà tùy vào từng thiết bị và thành phần nguyên liệu để có điều chỉnh phù hợp.

Quá trình ép viên sẽ bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, trong đó là các thành phần muối khoáng, công thức thức ăn, độ mịn của nguyên liệu, khuôn ép, tốc độ quay của rotor…

Ép viên đùn:

Là công nghệ ép viên ở mức nhiệt và áp lực cao để tạo viên. Vì thức ăn được nén tạo ra viên với áp lực lớn nên khi ra khuôn, viên thức ăn sẽ nở. Thường đây là cách ép viên thức ăn dành cho cá bởi khả năng ép và làm nổi viên thức ăn.

Hình thức ép đùn có ưu điểm là hồ hóa tinh bột tốt hơn cho phép thay thế tinh bột liên kết hạt bằng thành phần protein dinh dưỡng dễ kiểm soát nhờ tự động hóa, khử trung được các loại vi khuẩn, nấm mốc có trong nguyên liệu thức ăn… Chính vì thế thức ăn ép viên đùn có lợi thế hơn và được ứng dụng phổ biến hiện nay.

2.6. Bảo quản thức ăn

Quá trình bảo quản cũng vô cùng quan trọng, bởi quá trình lưu trữ thức ăn có thể làm thức ăn bị hư hỏng, giảm dưỡng chất…

Để bảo quản thức ăn chăn nuôi tốt nhất, thức ăn sau khi sản xuất cần được bảo quản tại kho chứa thành phẩm của cơ sở sản xuất và đảm bảo thực hiện đầy đủ theo quy trình để đảm chất lượng thức ăn cho vật nuôi.

Nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Phú Gia Thanh hóa chuyên sản xuất các sản phẩm thức ăn chăn nuôi gia súc (lợn, bò thịt), thức ăn gia cầm (gà thịt, gà đẻ, vịt thịt, vịt đẻ) đạt sản lượng 50.000 tấn/năm…

Là nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi có vị thế lớn, nằm trong tốp doanh nghiệp hàng đầu về sản xuất thức ăn chăn nuôi tại Việt Nam